Peter Hawkins ontwikkelde zijn aanpak voor systemische teamcoaching vanaf 1990 en publiceerde zijn leidende werk in 2011 als Leadership Team Coaching (Kogan Page). De kern van zijn betoog is dat de grootste uitdagingen in organisaties niet binnen individuen of teams zitten, maar in de verbindingen daartussen.
Teamcoaching richt zich volgens Hawkins op het team als geheel — niet op de individuen daarbinnen. En systemische teamcoaching gaat nog een stap verder: het team wordt gezien als een systeem dat waarde creëert voor alle stakeholders om hem heen. Klanten, opdrachtgevers, medewerkers, de bredere samenleving — zij bepalen mede waarom het team bestaat. Hawkins noemt dit een “outside-in” en “future-back” benadering: begin bij wat de omgeving vraagt, en beweeg van daaruit naar binnen.
Het Five Disciplines Model
Het hart van Hawkins’ aanpak is het Five Disciplines Model. Vier disciplines zijn gerangschikt in een 2×2-model rondom twee assen: taak versus proces, en intern versus extern. In het midden staat de vijfde discipline: Core Learning.
Commissioning — de rechterbovenhoek — gaat over de vraag waarom het team bestaat. Welke opdracht heeft het van zijn stakeholders gekregen? Hawkins benadrukt dat commissioning niet alleen van de directie komt, maar van alle partijen die het team dient.
Clarifying — linksboven — gaat over wat het team doet: doelen, rollen en prioriteiten intern helder maken.
Co-creating — linksonder — gaat over hoe het team samenwerkt. De cultuur, de dynamiek, de manier waarop vergaderd wordt en besluiten worden genomen.
Connecting — rechtsonder — gaat over de relaties met de buitenwereld: hoe engageert het team zich met stakeholders buiten de eigen vergaderkamer?
Core Learning — het centrum — is de vijfde discipline en voor Hawkins de meest wezenlijke. Het gaat om het vermogen van een team om te leren van zijn eigen functioneren, voortdurend te groeien en meer te worden dan de som van zijn delen. Een lerend team past zich aan, reflecteert op zijn patronen en ontwikkelt zijn collectieve capaciteit in het licht van een veranderende omgeving.
Meer dan coaching bij vergaderingen
Hawkins maakt een scherp onderscheid tussen teamfacilitatie, teamcoaching en systemische teamcoaching. Systemische teamcoaching werkt met het team zowel wanneer het bij elkaar is als wanneer het apart werkt. De coach helpt het team niet alleen beter te vergaderen, maar zijn collectief leiderschap te ontwikkelen en zijn stakeholders gezamenlijk te transformeren.
Voor dit werk ontwikkelde Hawkins ook het diagnostisch instrument TeamConnect 360, waarmee teams feedback verzamelen van zichzelf én van hun stakeholders — als vertrekpunt voor het coachingstraject.
Bronnen
Hawkins, P. (2011, 2014, 2017). Leadership Team Coaching: Developing Collective Transformational Leadership. Kogan Page. Hawkins, P. (ed.) (2014, 2018). Leadership Team Coaching in Practice. Kogan Page. Leary-Joyce, J. & Lines, H. (2017). Systemic Team Coaching. Academy of Executive Coaching.
